Trong hệ sinh thái Logistics, có những mặt hàng nhìn qua tưởng chừng đơn giản nhưng thực tế lại ẩn chứa bài toán vận hành đầy thách thức, và hạt nhựa chính là một minh chứng tiêu biểu. Dù không thuộc nhóm hàng dễ vỡ hay yêu cầu bảo quản lạnh, hạt nhựa lại đặc biệt “nhạy cảm” trước các tác động của độ ẩm, tĩnh điện và ánh nắng mặt trời. Trong vận chuyển ngành nhựa, việc điều phối hàng trăm ngàn tấn nguyên liệu cập bến nhà máy đúng tiến độ, bảo toàn vẹn nguyên đặc tính kỹ thuật chính là một nghệ thuật quản trị chuỗi cung ứng bài bản.  

Trước làn sóng chuyển đổi xanh và các rào cản thương mại ngày càng khắt khe, ngành nhựa Việt Nam đang chứng kiến bước chuyển mình mạnh mẽ từ tự động hóa quy trình đến kiểm soát nghiêm ngặt nguồn gốc nguyên liệu. Đây cũng là thời điểm các doanh nghiệp Logistics khẳng định năng lực thích ứng, đóng vai trò “điểm tựa” chiến lược cho khách hàng.

Dưới đây là những chia sẻ chuyên sâu từ anh Lưu Thành Trung (Raul Trung) – Giám đốc Kinh doanh SOTRANS Logistics về hành trình tối ưu hóa chuỗi cung ứng cho ngành công nghiệp trọng điểm này.

Vận Chuyển Nhựa Nguyên Liệu Dưới Áp Lực Thị Trường Và Chi Phí Tăng Cao

Phỏng vấn viên: Chào mừng anh Trung đến với chương trình.

Anh Lưu Thành Trung: Chào Quý độc giả. Tôi là Raul Trung, Giám đốc Kinh doanh tại SOTRANS Logistics. Rất vui được tham gia chương trình hôm nay để cùng trao đổi về những đặc thù vận hành cũng như các giải pháp logistics cho ngành nguyên liệu nhựa – một lĩnh vực đang có tốc độ phát triển đầy ấn tượng tại Việt Nam.

Phỏng vấn viên: Ngành nhựa đóng vai trò thiết yếu và là mắt xích đầu vào cho hầu hết các lĩnh vực chủ chốt từ hàng tiêu dùng nhanh (FMCG), nông nghiệp cho đến ô tô và xây dựng. Anh đánh giá thế nào về bức tranh tổng quan của ngành này tại Việt Nam hiện nay?

Anh Lưu Thành Trung: Ngành nhựa vốn là một ngành công nghiệp nền tảng và đã có lịch sử hiện diện tại Việt Nam từ rất sớm. Chúng ta dễ dàng bắt gặp dấu ấn của các sản phẩm nhựa trong mọi khía cạnh của đời sống, từ hàng tiêu dùng thông thường như giày dép, chai lọ cho đến các loại bao bì phục vụ nông nghiệp truyền thống. Tuy nhiên, trong khoảng 10 năm trở lại đây, chúng ta đã chứng kiến một bước tiến ngoạn mục trong lĩnh vực sản xuất nguyên liệu nhựa tại Việt Nam.

Sự bứt phá này đến từ làn sóng thu hút đầu tư nước ngoài (FDI) mạnh mẽ. Hiện nay, thị trường Việt Nam ghi nhận sự góp mặt của các tập đoàn lớn cả trong và ngoài nước, đóng góp đáng kể vào kim ngạch xuất khẩu nhựa nguyên liệu. Những tên tuổi tiêu biểu có thể kể đến như An Thanh Bicsol hay Á Đông (ADG) bên cạnh các đơn vị quốc tế như SCG International (Thái Lan) với Tổ hợp Hóa dầu Long Sơn hay Tập đoàn Hyosung Chemical (Hàn Quốc), tạo nên những động lực tăng trưởng mới cho toàn ngành.

Những con số về tăng trưởng đã minh chứng cho tiềm năng khổng lồ của ngành nhựa Việt Nam. Trong năm 2025, tổng doanh thu toàn ngành đã chạm mốc 32 tỷ USD với tổng sản lượng thị trường đạt 11,84 triệu tấn, trong đó kim ngạch xuất khẩu bứt phá ngoạn mục khi mang về hơn 7,47 tỷ USD. Bước sang năm 2026, quy mô sản lượng toàn thị trường được dự báo sẽ tiếp tục bứt phá mạnh mẽ, hướng tới cột mốc vượt 12,8 triệu tấn với tốc độ tăng trưởng doanh thu duy trì ổn định từ 6% đến 8%.

Về cơ cấu thị trường, ngành nhựa nguyên liệu Việt Nam đã dịch chuyển theo hướng đa dạng hóa, không còn phụ thuộc vào một khu vực duy nhất mà đã vươn tầm tới hơn 170 quốc gia và vùng lãnh thổ. Thị phần xuất khẩu hiện được phân bổ khá đều: Đông Nam Á chiếm khoảng 37%, khu vực Trung Đông và Nam Á chiếm 32%, phần còn lại thuộc về các thị trường khắt khe như EU và Mỹ với hơn 30%.

Phỏng vấn viên: Có thể thấy nhu cầu Logistics đối với thị trường Đông Nam Á nói chung và Việt Nam nói riêng đang tăng trưởng rất mạnh mẽ. Theo anh, việc thực hiện dịch vụ Logistics cho ngành nhựa có những đặc thù gì đáng lưu ý?

Anh Lưu Thành Trung: Bản chất hạt nhựa là sản phẩm hạ nguồn của ngành hóa chất và lọc hóa dầu. Vì vậy, đặc thù lớn nhất trong vận hành Logistics ngành này chính là tính tuân thủ khắt khe về mặt pháp lý và các tiêu chuẩn kỹ thuật. Từ hàm lượng thành phần, quy chuẩn chất lượng cho đến các yếu tố tác động môi trường đều phải được kiểm soát một cách nghiêm ngặt.

Để chuỗi cung ứng được vận hành thông suốt và không bị đứt gãy, đòi hỏi đơn vị cung cấp dịch vụ Logistics phải am hiểu tường tận toàn bộ quy trình: từ nguồn nguyên liệu đầu vào (bất kể là hàng nhập khẩu hay nội địa), cho đến khâu cung ứng cho sản xuất và xuất khẩu thành phẩm.

Tối Ưu Quy Trình Hải Quan – Giải Pháp Phòng Ngừa Tổn Thất Kinh Tế Do Gián Đoạn Sản Xuất

Phỏng vấn viên: Từ thực tế thị trường, nhiều doanh nghiệp cho rằng thủ tục Hải quan là một trong những điểm nghẽn lớn nhất đối với hoạt động nhập khẩu nhựa nguyên liệu. SOTRANS đã triển khai giải pháp gì để hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ các vướng mắc này, thưa anh?

Anh Lưu Thành Trung: Trong thực tế, chỉ một sai sót nhỏ hoặc sự thiếu đồng bộ trong quá trình kê khai thủ tục cũng có thể dẫn đến việc đình trệ của cả một lô hàng. Hệ lụy sau đó là sự gián đoạn của toàn bộ dây chuyền sản xuất tại nhà máy, gây ra những tổn thất kinh tế vô cùng lớn do phát sinh chi phí dừng máy, chi phí lưu bãi (DEM/DET) và chậm trễ kế hoạch kinh doanh tổng thể.

Bài học đắt giá chính là trong giai đoạn 2017-2018, khi một lượng lớn nhựa tái chế (dưới dạng phế liệu) đổ dồn về Việt Nam nhưng không đáp ứng được các tiêu chuẩn nghiêm ngặt về môi trường, dẫn đến tình trạng ách tắc nghiêm trọng tại cảng Cát Lái và Hải Phòng kéo dài suốt một năm. Sự cố này không chỉ gây áp lực khủng khiếp lên hạ tầng cảng biển mà còn đẩy nhiều doanh nghiệp sản xuất vào thế khó khi thiếu hụt nguồn nguyên liệu đầu vào trầm trọng.

Thấu hiểu những rủi ro đó, SOTRANS luôn đặt tính chuẩn xác và an toàn pháp lý lên hàng đầu. Chúng tôi thiết lập quy trình kiểm soát chất lượng nghiêm ngặt và không cho phép xảy ra sai sót trong bất kỳ khâu nào. Đội ngũ nhân sự chuyên trách của SOTRANS liên tục tham gia các chương trình đào tạo chuyên sâu để nắm bắt kịp thời các Thông tư, Nghị định và tiêu chuẩn kỹ thuật mới nhất từ Chính phủ và Bộ Ban Ngành.

Chúng tôi thực hiện kiểm soát chặt chẽ bộ hồ sơ ngay từ khâu xuất khẩu tại nước ngoài cho đến khi hàng cập bến các cảng quốc tế tại Việt Nam. Mọi giấy tờ, chứng nhận xuất xứ (C/O), chứng nhận chất lượng (C/Q) đều phải được rà soát và đảm bảo chuẩn chỉnh tuyệt đối trước khi truyền tờ khai chính thức. Giải pháp quản trị chủ động này giúp luồng hàng của khách hàng luôn được thông quan nhanh chóng, an toàn và tối ưu thời gian giải phóng hàng.

Cam Kết An Toàn Từ Năng Lực Vận Hành Thực Địa Và Thiết Bị Kỹ Thuật Chuyên Dụng

Phỏng vấn viên: Bên cạnh những rào cản về mặt thủ tục pháp lý, khâu vận chuyển thực địa đối với ngành hàng đặc thù này thường đối mặt với những thách thức kỹ thuật nào, thưa anh?

Anh Lưu Thành Trung: Để tối ưu hóa quy trình vận tải và tiết giảm chi phí cho khách hàng, SOTRANS chủ động phân loại nguyên liệu nhựa thành hai nhóm chính với các phương thức xử lý kỹ thuật riêng biệt: nhựa nguyên sinh và nhựa tái chế.

Sản phẩm nhựa nguyên sinh thường có dạng bột hoặc hạt mịn. Nhằm tối ưu hóa dung tích chứa và tiết kiệm chi phí bao bì, các nhà máy hiện nay thường áp dụng phương thức đóng hàng rời trực tiếp vào container (Bulk-in-container) thay vì đóng bao nhỏ truyền thống. Lúc này, vỏ container đóng vai trò như một lớp bao bì khổng lồ. Thách thức lớn nhất đặt ra là khi container được vận chuyển từ cảng về nhà máy, cần phải có hệ thống bàn nâng chuyên dụng để nghiêng container và đổ nguyên liệu vào hệ thống silo tiếp liệu. Đối với những nhà máy đã có sẵn hạ tầng, quy trình dỡ hàng diễn ra rất thuận lợi. Tuy nhiên, với các nhà máy thiếu thiết bị nâng hạ cố định, SOTRANS đã giải quyết triệt để bài toán này bằng việc đầu tư hệ thống mooc ben chuyên dụng. Thiết bị này có khả năng tự nâng nghiêng container tương tự như cơ chế của xe tải ben, giúp quy trình dỡ hàng rời trực tiếp diễn ra thông suốt, đảm bảo tiến độ sản xuất liên tục cho nhà máy ngay cả khi khách hàng chưa kịp đầu tư hạ tầng thiết bị.

Đối với sản phẩm nhựa tái chế như túi nilon, chai nhựa băm nhỏ, vảy nhựa, hàng hóa thường được đóng trong các túi jumbo (FIBC) có kích thước và tải trọng lớn. Khi vận chuyển bằng container về kho nhà máy, việc rút hàng đòi hỏi phương tiện xe nâng và cần cẩu chuyên dụng. SOTRANS luôn chủ động khảo sát và chuẩn bị sẵn sàng các trang thiết bị phụ trợ này để đảm bảo quá trình xuống hàng diễn ra an toàn, hiệu quả tối đa.

Đặc biệt, hiện nay kim ngạch xuất khẩu hạt nhựa của Việt Nam là rất lớn. Các siêu nhà máy thường xử lý những đơn hàng quy mô từ hàng nghìn đến hàng chục nghìn tấn. Khi đó, phương thức vận chuyển bằng tàu hàng rời (Bulk Vessel) là lựa chọn tối ưu nhất về mặt chi phí.

Lúc này, khó khăn lại nằm ở khâu trung chuyển chặng ngắn từ nhà máy ra cảng. Chúng tôi phải sử dụng đội xe mooc sàn – vốn là loại xe hoàn toàn không có thành thùng cố định. Mỗi chuyến xe thường chở từ 25 – 30 bao Jumbo, với trọng lượng mỗi bao từ 1.2 – 1.5 tấn. Việc xếp chồng các khối hàng nặng lên một mặt phẳng trống đòi hỏi kỹ thuật dàn tải, sắp xếp và chằng buộc (lashing) cực kỳ vững vàng, đảm bảo hàng hóa tuyệt đối không bị xê dịch, mất cân bằng hay rơi rớt trong suốt quá trình di chuyển trên đường lộ.

Phỏng vấn viên: Với những lô hàng có tải trọng lên đến hàng chục tấn được định vị trên một mặt phẳng không có thành chắn như xe mooc sàn, SOTRANS đã áp dụng những biện pháp nào để kiểm soát rủi ro và đảm bảo an toàn tuyệt đối?

Anh Lưu Thành Trung: Kỹ thuật sắp xếp và chằng buộc hàng hóa là điều kiện cần, nhưng năng lực và ý thức trách nhiệm của người tài xế mới là điều kiện đủ then chốt. Tại SOTRANS, chúng tôi không định nghĩa tài xế thuần túy là người điều khiển phương tiện di chuyển cơ học. Đội ngũ tài xế phải trải qua một quy trình tuyển dụng và đào tạo vô cùng khắt khe. Định kỳ 1 – 2 buổi mỗi tháng, chúng tôi tổ chức các khóa huấn luyện để nâng cao kỹ năng thực địa, cập nhật kiến thức về quy trình chứng từ cũng như tính tuân thủ quy định an toàn riêng biệt của từng nhà máy hay từng cảng khai thác.

Tài xế SOTRANS được huấn luyện chuyên sâu cách duy trì tốc độ ổn định, làm chủ không gian và kỹ thuật xử lý các tình huống vào cua, hạn chế tối đa việc phanh gấp nhằm giảm thiểu áp lực từ lực quán tính tác động lên kết cấu xếp chồng của hàng hóa. Chúng tôi ý thức được rằng, mỗi chuyến hàng không chỉ là việc dịch chuyển nguyên vật liệu, mà còn là trách nhiệm bảo vệ uy tín thương mại và tính liên tục trong chuỗi cung ứng của khách hàng. Vì vậy, sự chuyên nghiệp, tận tâm và tay nghề cao của đội ngũ tài xế SOTRANS chính là lời cam kết mạnh mẽ nhất cho sự an toàn của mọi lô hàng.

Phỏng vấn viên: Như anh vừa chia sẻ, bên cạnh hạ tầng thiết bị thì yếu tố con người, đặc biệt là đội ngũ tài xế đóng vai trò cốt lõi trong an toàn hàng hóa. Vậy trong thực tế điều phối nguồn lực, SOTRANS có gặp phải những rào cản đáng kể nào không và chiến lược đối ứng của công ty là gì?

Anh Lưu Thành Trung: Thách thức lớn nhất trong logistics ngành nhựa thường đến từ áp lực cộng hưởng giữa quy mô hàng hóa khổng lồ và tiến độ giao hàng cực kỳ gắt gao. Trong thực tế vận hành, SOTRANS từng đảm nhận nhiều dự án quy mô lớn cho các nhà máy FDI sản xuất nhựa PET với sản lượng duy trì từ 30 đến 50 container mỗi ngày, hoặc điều phối các chuyến tàu rời xuất khẩu với khối lượng lên tới 20.000 tấn.

Trong bối cảnh nhà nước siết chặt quản lý giờ lái xe và an toàn lao động, SOTRANS đã chủ động tối ưu hóa sơ đồ điều độ và áp dụng chính sách phúc lợi cạnh tranh. Việc giữ chân đội ngũ tài xế lành nghề chính là giải pháp cốt lõi giúp chúng tôi bảo đảm chuỗi cung ứng của khách hàng luôn thông suốt, không bị đứt gãy ngay cả trong giai đoạn cao điểm.

Xem thêm: [Phỏng vấn] Vận chuyển máy móc thiết bị – Bài toán ‘cân não’ trong vận chuyển linh kiện công nghệ cao trị giá triệu USD

Tầm Nhìn Tương Lai Và Chiến Lược Đồng Hành Cùng Doanh Nghiệp Nhựa

Phỏng vấn viên: Trước những biến động và thách thức khó lường của thị trường toàn cầu, SOTRANS sẽ tiếp tục định hình và đổi mới chiến lược như thế nào để giữ vững vị thế là “điểm tựa” chuỗi cung ứng vững chắc cho các doanh nghiệp ngành nhựa?

Anh Lưu Thành Trung: SOTRANS sở hữu quy mô vận hành lớn không đồng nghĩa với sự cồng kềnh hay chậm chạp. Ngược lại, chúng tôi xác định khả năng phản ứng nhanh trước mọi biến động thị trường chính là thước đo năng cạnh tranh. Để tiếp tục mang lại giá trị cao nhất cho khách hàng và đối tác, SOTRANS tập trung triển khai 3 mũi nhọn chiến lược sau:

Thứ nhất là ưu tiên hạ tầng chuyên dụng. Chúng tôi cam kết tiếp tục đẩy mạnh đầu tư vào hệ thống phương tiện và thiết bị đặc thù (xe mooc ben, mooc sàn, trang thiết bị nâng hạ), đảm bảo năng lực vận tải của SOTRANS luôn đi trước một bước so với đà tăng trưởng sản lượng của`12ưe
Thứ hai là chuẩn hóa quy trình, triệt tiêu rủi ro. SOTRANS tập trung đào tạo chuyên sâu cho đội ngũ nhân sự kết hợp với việc số hóa quy trình quản trị vận hành (TMS/WMS), hướng tới mục tiêu vận hành an toàn tuyệt đối, tối giản hóa thời gian xử lý thủ tục và giảm thiểu sai sót kỹ thuật về mức tối đa.

Và thứ ba là hoạch định nguồn lực theo cơ chế chủ động. Thay vì chỉ tiếp nhận và phản ứng thụ động theo từng đơn hàng ngắn hạn, SOTRANS thiết lập cơ chế trao đổi thông tin định kỳ để nắm bắt sâu sát kế hoạch kinh doanh và lộ trình tăng trưởng dài hạn của khách hàng. Việc hiểu rõ lộ trình sản lượng cũng như các thị trường mục tiêu của đối tác giúp SOTRANS luôn chủ động chuẩn bị sẵn sàng về phương tiện, nhân sự và các giải pháp dự phòng, đảm bảo tính ổn định cao nhất cho chuỗi cung ứng trong mọi tình huống biến động của thị trường.

Phỏng vấn viên: Có thể thấy, vai trò của Logistics trong ngành nhựa không chỉ là vận chuyển cơ học, mà còn là sự thấu hiểu đặc tính sản phẩm và tinh tường trong từng giải pháp vận hành thực địa để mang lại sự an tâm tuyệt đối cho doanh nghiệp.

Xin trân trọng cảm ơn ông Lưu Thành Trung với những chia sẻ mang tính chuyên môn cao và rất thực tế ngày hôm nay.

—————–

Thực hiện và biên tập bởi SOTRANS Group.

(SOTRANS Group News)